Moja Puszcza Zielonka

Trzy parki krajobrazowe zlokalizowane w północnej części powiatu poznańskiego. Piękno lasów. Bogactwo zabytków. Serce Wielkopolski.

Kiszkowo

 

 

Kiszkowo – pierwsze zapiski na temat Kiszkowa pochodzą z 1383 r., kiedy to wymieniane jest między znaczniejszymi miejscowościami powiatu gnieźnieńskiego. W okresie od 1423 r. do końca xix w. posiadało prawa miejskie. Do dziś miejscowość zachowała wrzecionowaty układ urbanistyczny z rynkiem pośrodku. Obecne Kiszkowo to cicha, spokojna miejscowość, przypominająca małe miasteczko.

 

Jedynym zabytkiem jest stojący na stromej skarpie drewniany kościół parafialny pw. św. Jana Chrzciciela. Jest budową jednonawową, wykonaną z drzewa modrzewiowego. Od południa do kościoła przylega kaplica z XVII w.

 

Ziemia kiszkowska usytułowana jest w makroregionie Pojezierza Wielkopolskiego, które charakteryzuje się urozmaiconą rzeźbą terenu. Charakterystycznymi elementami tego terenu są wzgórza moren czołowych, pagórki kemowe, strome wały ziemne oraz równiny moreny dennej. Są pozostałością po fazie poznańskiej zlodowacenia wiśliańskiego. Najwyższe wyniesienie terenu w granicach administracyjnych gminy ma 126,0m n.p.m. i znajduje się przy miejscowości Gniewkowo. Najniżej  położony punkt to obniżenie w rejonie Dąbrówki Kościelnej 83,5 m n.p.m. Na łagodnie pofałdowanej powierzchni  najlepiej zaznaczona jest dolina Małej Wełny oraz szereg jezior  polodowcowych .m.in. jeziora;  Lednica, Głębokie, Sławno czy Skrzetuszewo. Rzeka  Mała Wełna, Rybno Wielkie i Turostowskie wraz z dwoma kompleksami stawów rybnych wchodzą  w skład obszarów Natura 2000.    

Na szczególną uwagę zasługuje flora ziemi kiszkowskiej. Rzadkie gatunki   roślin, które tu występują lilia złotogłów, jaskier wielki, oraz kilka gatunków storczyków tj. kruszczyk błotny  czy bardzo liczna na stawach kukułka krwista. Dużym bogactwem gatunków cieszy się  świat ptaków, w którym poznano 200 gatunków z tego 70 gatunków uznano za lęgowe. Najcenniejszym obszarem   jest dolina rzeki Małej Wełny wraz ze stawami rybnymi. Występuje tu  rybitwa biało wąsa tworząca największą kolonię w Wielkopolsce, w której   gnieździ   się około 50 par. Wśród płazów i gadów występują m.in. kumak nizinny, ropucha szara, żaba trawna, jaszczurka  zwinna, padalec zwyczajny. Nie może zabraknąć dzików, danieli, jelenia szlachetnego, sarny europejskiej. Na uwagę zasługują mniejsze ssaki na tym terenie to;  bóbr, wydra europejska.      

Na terenie ziemi kiszkowskiej znajdują się zabytki, które wpisane są w Rejestr  Zabytków Województwa Wielkopolskiego  lub w Gminnej Ewidencji Zabytków. W rejestrze  tym znajdują się kościoły, kaplice, zespoły dworsko parkowe. Najstarszy drewniany kościół postawiony został w roku 1733 i mieści się w Kiszkowie. Dobudowany do starszej od siebie murowanej kaplicy w roku 1695. Kościół pw. św. Mikołaja w Sławie został wybudowany  w roku 1844 i jest najstarszym murowanym kościołem gminy Kiszkowo.           

W latach 80 XX w. wybudowano  kompleks stawów rybnych o powierzchni  ponad  200 ha. Są one w części używane rybacko. Ze względu na bogactwo przyrodnicze tego terenu  utworzono na nich specjalne obszary ochrony ptaków i siedlisk, które od  2007roku zostały włączone do europejskiej sieci obszarów Natura 2000. W 2010 roku :Stawy Kiszkowskie: zostały uznane za jeden z Siedmiu Cudów  Natury Powiatu Gnieźnieńskiego.          

Do Gminnej Ewidencji Zabytków wpisany jest cmentarz ewangelicki z 1839 kierunek jazdy na Ujazd. Do dziś zachowało się  kilkanaście zniszczonych nagrobków  betonowych obwódek.